FS CMa типтес қос жүйенің фотометриялық өзгергіштігі мен параметрлерінің байланысын сандық зерттеу

Аңдатпа

FS CMa типтес нысандар – эволюциялық мәртебесі әлі күнге дейін талқыланып келе жатқан, ыстық шаңы бар эмиссиялық B[e]-жұлдыздар. Жинақталған деректер олардың едәуір бөлігі масса алмасу сатысынан өткен немесе өтіп жатқан қос жүйелер екенін көрсетеді. Осы мақалада FS CMa типтес қос жүйенің фотометриялық өзгергіштігінің сандық моделі құрылды. Ол эллипсоидтық құраушыны, шағылысу эффектісін, тыныстық модуляцияланған масса тасымалымен байланысты периастрлық жарқырауды, сондай-ақ апериодтық «қызыл» құраушы мен ақ фотометриялық шуылды қамтиды. Параметрлер торында (массалар қатынасы q, эксцентриситет e, еңкею i, орбиталық период P) жерүсті шолуларының және TESS типтес ғарыштық фотометрияның нақты уақыт торларымен жарқырау қисықтары синтезделді. GLS-периодограмма, PDM және терезелік уақыт-жиілік талдау әдістерімен орбиталық сигналдың анықталғыштығы зерттелді. Монте-Карло әдісімен анықталу карталары, ал MCMC әдісімен параметрлердің апостериорлық үлестірімдері тұрғызылды. Амплитудасы ≳(4–6)·10^–3 ағын болатын периастрлық жарқырау ұзақтығы ≈4 жыл жерүсті қатарларында эксцентриситетке іс жүзінде тәуелсіз түрде сенімді анықталатыны, ал эллипсоидтық өзгергіштік тек ғарыштық фотометрияға және тек қысқа периодты жүйелер үшін ғана қолжетімді екені көрсетілді. Период пен эксцентриситет фотометрия бойынша жоғары дәлдікпен қалпына келтіріледі (периодтың медианалық қатесі 0,08%, эксцентриситеттің орташа квадраттық қатесі 0,05), ал q, i және периастр аргументі фотометриямен іс жүзінде шектелмейді.