Исследование коррозионной стойкости металлического бериллия при термоциклировании в условиях паро-аргонной среды

А.М.  Аханов; Т.В.  Кульсартов; Б.Б.  Шакиров; Ж.А.  Заурбекова

doi:10.26577/RCPh.2024v90i3-07

Авторлар

А.М. Аханов Институт ядерной физики, г. Алматы, Казахстан https://orcid.org/0000-0001-5704-1514
Т.В. Кульсартов Научно-исследовательский институт экспериментальной и теоретической физики, Казахский национальный университет имени аль-Фараби, г. Алматы, Казахстан https://orcid.org/0000-0003-3890-8172
Б.Б. Шакиров Институт ядерной физики, г. Алматы, Казахстан https://orcid.org/0000-0002-0091-0843
Ж.А. Заурбекова Научно-исследовательский институт экспериментальной и теоретической физики, Казахский национальный университет им.aль-Фараби, г. Алматы, Казахстан https://orcid.org/0000-0001-6642-8980

DOI:

10.26577/RCPh.2024v90i3-07

Кілт сөздер:

мметаллический бериллий, коррозия, термоциклирование, скорость коррозии, дефект массы, паро-аргонная смесь

Аңдатпа

600-ден 900С-қа дейінгі температурада бу-аргон ортасы жағдайында термоциклдеу кезінде металл бериллийдің (МБ) коррозияға төзімділігін зерттеу бойынша эксперименттік нәтижелер ұсынылған. Зерттеудің мақсаты коррозиялық процестердің кинетикалық параметрлерін және су буының бериллий бетімен әрекеттесу жылдамдығын анықтау болды. Әдістемеге МБ үлгілерін циклдік қыздыру және салқындату, содан кейін массаның жоғалуын өлшеу, бетті визуалды тексеру және кинетикалық параметрлерді бағалау кірді. Тәжірибе нәтижесінде коррозияның белсендіру энергиясы және экспоненциал алды фактор анықталды. Температураның жоғарылауымен коррозия жылдамдығының едәуір артуы көрсетілді, бұл оксидті пленканың бұзылуымен және үлгілердің беткі қабатының өсуімен байланысты. Алынған нәтижелердің бериллийді жоғары температурада, әсіресе ядролық және термоядролық реакторларда пайдаланудың сенімділігі мен қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін практикалық маңызы бар. Зерттеу заманауи жоғары температуралы бериллий композицияларын әзірлеу және пайдалану үшін қажетті құнды эксперименттік деректерді ұсына отырып, термоциклді МБ коррозиялық әрекетін түсінуге айтарлықтай үлес қосады. Жұмыстың практикалық маңыздылығы қондырғылардың қауіпсіздігін және атом энергетикасында қолданылатын материалдардың беріктігін арттыру болып табылады.

Автор өмірбаяндары

А.М. Аханов, Институт ядерной физики, г. Алматы, Казахстан

Институт ядерной физики, г. Алматы, Казахстан, email: askerbekov@inp.kz
Т.В. Кульсартов, Научно-исследовательский институт экспериментальной и теоретической физики, Казахский национальный университет имени аль-Фараби, г. Алматы, Казахстан

канд.физ.-мат. наук, ведущий научный сотрудник, Научно-исследовательский институт экспериментальной и теоретической физики, Казахский национальный университет имени аль-Фараби, г. Алматы, Казахстан, email: tima@physics.kz
Б.Б. Шакиров, Институт ядерной физики, г. Алматы, Казахстан

Институт ядерной физики, г. Алматы, Казахстан, email: b.shakirov@inp.kz
Ж.А. Заурбекова, Научно-исследовательский институт экспериментальной и теоретической физики, Казахский национальный университет им.aль-Фараби, г. Алматы, Казахстан

автор-корреспондент, PhD, Научно-исследовательский институт экспериментальной и теоретической физики, Казахский национальный университет им.aль-Фараби, г. Алматы, Казахстан, email: zzha@physics.kz