Технология получения и свойства композитных каталитических слоев на основе аморфных углеродных пленок, модифицированных платиной
Ключевые слова:
аморфные гидрогенизированные углеродные пленки, платина, композит, физико- химические свойства, аморфты гидрогенизирленген көміртек қабыршалар, физика- химиялық касиеттері.Аннотация
Приводятся результаты разработки технологии композитных слоев на основе аморфных гидрогенизированных углеродных пленок (а-С:Н), модифицированных платиной (а-С:Н), и исследования их физико-химических свойств. Слои композита получались методом магнетронного распыления комбинированной мишени из углерода и платины на постоянном токе в атмосфере аргона и водорода. Контроль структуры и физико-химических свойств слоев осуществляли по стандартным (электронно-микроскопические исследования, ИК-спектрометрия) и специально разработанным ме- тодикам с использованием методов спектрофотометрического химического анализа, гравиметрии, эллипсометрии по следующим параметрам: плотность и пористость, компонентный состав, тол- щина и показатель преломления, удельное электрическое сопротивление, электрокаталитические свойства (удельная мощность и каталитическая активность платины). Каталитическую активность слоев а-С:Н–Pt оценивали в воздушно-водородном топливном элементе. Показано, что полученные слои а-С:Н–Pt проявляют высокую каталитическую активность в воздушно-водородных топливных ячейках, достигающую 3 мВт/мкг. Выявлены основные закономерности, связывающие химический состав слоев и их структурные характеристики с электрокаталитической активностью в воздушно-водородной топливной ячейке. Платина мен модифицикацияланған (а-С:Н) гидрогенизирленген көміртек қабыршаларын (а-С:Н) негізінде композит қабаттың жасау технологиясының нәтижелері және оның физика-химиялық касиеттерін зерттеулері келтірілген. Композиттың қабаттары көміртек және платина құрама нысананың магнетрондық ыдырату әдісі мен аргонның және сутегінің атмосферасында алынды. Қабаттардың құрылымның және физика-химиялық қасиеттерін стандартты (электрондық-микроскопиялық зерт- теу, ИК-спектрометрия) және әдейі жасалынған методикасымен (спектрофотометриялық химиялық анализ, гравиметрия, эллипсометрия) зеттелінді. Алынған а-С:Н қабатының каталитикалық белсенділігін ауа-сутекті отын элементінде 3 мВт/мкг шамасына баратыны көрсетілген. Ауа-сутегі жану элементте осы қабаттардың электрокаталитикалық белсендігі химиялық құрамымен және құрылымдық сипатталарымен байланысының негізгі заңдылықтары аңықталды.
